(بانوهيپاتي (شهيد راه دانش



سيرتاريخ پرپيچ وخم وهمراه با فرازونشيب است . پراست ازتناقض ها وتنوعات.

مادرتاريخ حوادث ووقايع بسياري را در دامن خود پرورانده است . رويدادهايي كه

گاه بنيان سازتمدن هايي فرهيخته بوده ؛ وگاه نيز سدي درمقابل حركت تكاملي تاريخ

ودراين فرايند جان فرسا ، كه سمت تحول را درتاريخ پي مي گرفت ، زنان ومردان

دوشا دوش هم ، درعرصه هاي مختلف مي رزميدند . چه باك ، اگرمرگ است ؛

يكسان براي هردوجنس خواهد بود ؛ وگرزندگي ، آن نيزبراي هردو .

وتاريخ قهرمان هاي بيشماري را ازآن دست كه جان برسرجانان نهاده اند به خود

ديده است .

درتاريخ ازبانو هيپا تي رياضيدان وعالم فلسفه ياد شده است. يكي ازقهرماناني كه

جان برسرعقايد وآرا خود نهاده بود . بانو هيپاتي درسال 370 ميلادي درخانواده اي

رياضيدان زاده شد . با استعداد فوق العاده اي كه داشت درفراگيري اين علم كوشيد و

به عنوان مشهورترين رياضيدان زن درميان دانشمندان يونان باستان ازيك سو ونيز

نخستين رياضيدان زن ازسوي ديگرشناخته شد. بانو هيپاتي علاوه بررياضيات به

فلسفه نيزمي پرداخت . اوپيرو افلاطون بود وفعالانه نظريه ها وعقايد نئوافلاطونيان

را تبليغ مي كرد. به جهت كارومطالعه گسترده در فلسفه ، كه حاصل نبوغ گسترده

وي بود ، دراسكندريه ي آن زمان كرسي فلسفه را به وي پيشنهاد كردند . مقامي كه

فقط به مردان تعلق داشت . علاوه برمطالعه وتحقيق دررشته هاي دانش وفلسفه، وي

فعالانه درامورشهري نيزمشاركت مي جست . درسخنراني ها ، سخنان بانو هيپاتي

چنان ازفصاحت وبلاغت برخوردار بود ، كه مردم درخيابان ،كنارساختمان ، براي

شنيدن سخنانش ازدحام مي كردند . وحتي ازشهرها وكشورها براي شنبدن سخنان و

آرا ء اوبه اسكندريه مي آمدند.

اما اقتدار وتسلط كليساي آن زمان برفضاي اجتماعي ومخالفت ورزي با هرگونه

پيشرفت وتحول علمي ازيك سو ، وجهالت وناداني بخش زيادي ازمردم آن روزگار

ازسوي ديگر،هميشه تهديدي براي پيشرفت دانش وفرهنگ بود. بانو هيپاتي نيزدر

همين فضاي اجتماعي مي بايست اهتمام به دانش وبينش خود مي كرد. بديهي ست

كه دراين شرايط وي نمي توانست ازگزند قشريون مذهبي ، كه همواره تحت عنوان

بي ايماني براي انديشمندان پرونده مي ساختند ، دوربماند . همين بود كه دريكي از

روزهاي ماه مارس 415 ميلادي ، هنگامي كه وي ازكتابخانه مركزي اسكندريه

بازمي گشت ، انبوهي ازجمعيت خشمگين وخرافاتي كه خون درچشمانشان موج

مي زد وتوسط كليسا تحريك شده بودند ، وي را ازدرشكه اش بيرن كشيده وبه طرف

كليساي كساريون كشاندند . ابتدا دستان پرتوان وي را كه همواره بدان وسيله به ساده

كردن وهمه فهم كردن رياضيات مي پرداخت ، شكستند .سپس بدنش را زير ضربات

سخت خرد كرده ، لباسش را پاره پاره كردند . وزان پس نوبت به چاقوهاي صدفي

جهالت وبي خردي رسيد ، تابدان وسيله پوست تنش را بكنند . ودرپايان جسد بي جان

اين نماد مقاومت درراه اعتلائ دانش وبينش را برروي خرمني ازحقارت ، دنائت و

تعصب كورمذهبي كليساي آن زمان سوزاندند .

آري ، دريكي ازروزهاي بهاري 415 ميلادي اين بانوي دانشمند را كشتند . واين

كارازسوي مردماني صورت گرفت كه نماد جهالت وناداني درآن زمان بودند واز

سربي خردي ، توسط سراسقف اسكندريه ، سيريل تحريك به اين كارشده بودند .

تاريخ هرگز چنين چهره هايي را ازياد نخواهد برد .

اگرچه كليساي مسيحي بسياركوشيد تا اين ننگ سراسقف سيريل را پاك نمايد . اما

خاطره ي اين شهيد راه دانش ، همواره چراغي ست فرا راه دانش وزندگي .

بعدها كليساي مسيحي تلاش بسياركرد تا ازبانو هيپاتي چهره ي يك قديسه ي

شهيد ساخته وزندگي وي را براي تنظيم زندگينامه ي يكاترين اسكندراني ،

قديسه ي افسانه اي دنياي مسيحيت ، مورد استفاده قرار دهد .

جون تولاند ، جامعه شناس سده ي هيجدهم انگليس مي گويد (( هيپاتي ،

معصوم ترين ودانشمندترين وبرازنده ترين بانويي بود كه به دست روحانيون

اسكندريه قطعه قطعه شد ، تا احساس غرور و درندگي سراسقف شهررا راضي

((كرده باشند

چارلزكينسل ، نويسنده ي انگليسي نيزرماني را به بانو هيپاتي اختصاص داد .

!آقاي رئيس جمهور


شب گذشته كه سخنان آقاي محمود احمدي نژاد رئيس جمهوري اسلامي را دردانشگاه

كلمبيا ، كه به دعوت مدريت آن دانشگاه ، درآنجا حاضرشده بود گوش مي دادم ، منش

عمومي وي را درساختار سخنانش، معطوف به منشي آكادميك - ديپلماتيك يافتم .روشي

كه آقاي رئيس جمهوردرگذشته آنگونه كه بايد درمنش عمومي سخنانش به كارنمي برد .

اما نكته ي جالب وقابل توجهي كه درسخنراني وي مرا وادار به تامل كرد ، دعوت وي

ازاساتيد ودانشگاهيان دانشگاه كلمبيا بود ، براي حضوردرهريك ازدانشگاه هاي ايران كه

خود تمايل داشته باشند. نفس اين دعوت وآن هم بدين شكل قابل توجه وتقدير است. زيرا

مجالي را براي تحكيم گفتمان ديالوگ و شناخت متقابل ظرفيت ها ي انتقادي ، آشنايي با

فرهنگ وتمدن يكديگرو... ايجاد مي كند . اما نكته اي كه بايد اندكي واقعگرايانه و نه

ديپلماتيك بدان پرداخت ، اين است كه چنين دست ودل بازي اي را اي كاش رئيس دولت

نهم درعرصه ي داخلي درپيش مي گرفتند وبگيرند ، تا فضاي انسدادي دانشگاهي شكسته

شده ودانشگاهيان آزادانه به ديالوگ نشسته وبه بيان آرا وانديشه ها ونقد گفتماني بپردازند

نه اينكه با يك سخنراني ويا صدوراطلاعيه ويا نوشتن مقاله وانتشارآن درنشريه و يا

وبلاگي ، اخراج شوند ويا به كميته ي انضباطي فراخوانده شده وتنبيه انضباطي شوند

مصداق آن دردانشگاه ها فراوان است . نمونه اي ازآن ، خود بنده هستم كه بخاطر

قلم ونوشتن ازعرصه ي دانشگاه به بيرون رانده شدم . آنهم چند ماه پس ازيك سخنراني

كه بنا به دعوتي انجام شده بود . يا نمونه ي بسيارپرسروصداي دانشجويان ستاره دار كه

به دليل فعاليت هاي دانشجويي ، با آنان برخورد تنبيهي صورت گرفته است .

آقاي رئيس جمهور

به يقين شايسته ترآن است ، كه ابتدا اين منش دمكراتيك را درعرصه ي داخلي اجرا نما

ئيد . زيرا براي تحكيم وتقويت پايه هاي پارادايم گفتگو وگسترش فرهنگ تعامل ومدارا

مؤثرترخواهد بود .

اين روزها چه درعرصه ي داخلي وچه درعرصه ي بين المللي سوژه حقوق بشر و

مباحث و مقولات مربوط به آن ، از زمره مهمترين والويت دارترين مبا حثي ست

كه كانون توجه روشنفكران ، سياستمداران وروزنامه نگاران قرار گرفته است. اگر

چه بحث پرونده ي هسته اي ايران ونظرهاي متفاوتي كه دراين خصوص اظهار مي

گرددوتلاش آمريكا جهت جلب توجه 1+5و تحت فشارگذاشتن شوراي امنيت سازمان

ملل متحد ، جهت صدورسومين قطعنامه تحريم نيز توجه همگان را به خود جلب نمو

ده واززمره موضوعات مهمي است كه مركزنگاه ها قرار گرفته است . اما مباحثي

درخصوص مسائل مبتلابه جامعه مانند دمكراسي ، آزادي بيان وانديشه ، توجه به

حقوق زنان ورفع تبعيض دراين خصوص ، مسائل فرهنگي وانسداد موجود دراين

قلمرو مانند صدور مجوز براي نشر كتاب كه نه تنها با سانسور همراه مي باشد ،

كه حتي انتظاربراي دريافت مجوزنشرگاه به ماه ها وسال ها كشيده مي شود. حقوق

دانش جويان ورفع تظلم ازآنان ، مشكلات مربوط به روزنامه نگاران ونويسندگان

وبلاگ ها و... اززمره بحث هايي است كه ذهن تحليلگران را به خود معطوف كرده

است.

در همين خصوص اكبر گنجي گويا به تدوين نامه اي براي دبيركل سازمان ملل

پرداخته وآن را به امضاء سيصد نفرازروشنفكران جهان رسانده است . اين نامه

يك نامه ضد جنگ بوده ، كه آمريكا مي كوشد با طرح وتبليغ آن به بهانه ي توليد

سلاح هسته اي توسط ايران ، جغد جنگ را برفراز كشورايران به پرواز درآورد.

وبا اين كار مسائل مبتلابه اجتماعي را تحت شعاع قراردهد. وي اين نامه را درديدار

با لين پسكو معاون سياسي دبيركل سازمان ملل ، تسليم وي كرده وامضاء كنند گان

اين نامه ازدبيركل سازمان ملل خواسته اند تا به مقابله با فعاليت هاي جنگ طلبانه

آمريكا برخيزد. ناصرزرافشان نيزگويا با حضور دركنگره قاضيان آلمان درورتس

بورگ ، درباره حقوق بشرسخن گفت و ازنقض حقوق بشردراروپا انتقاد كرد. در

اين كنگره هرتا دويبلرگيلمن ، رئيس كميسيون حقوق بشر پارلمان آلمان ازناصر

زرافشان به عنوان وكيل مبارز وديده بان حقوق بشرنام برد .

كلمه هاي بي انضباط



اين خط كه مي رود / كج ومعوج

اين كلمه هاي بي انضباط

كه بي اجازه

محصلان شلوغ كلاس اند


آقاي معلم

اين صداي سمج را

به تخته نبنديد

اين برگ ها

بي حساب وكتاب اند

پديده حزب



نگاه به احزاب وجريان هاي ساختارمند كه هدف مند وبا برنامه ، رفتارها وعملكرد هاي

شان را تنظيم مي نمايند وبه اتخاذ مواضع مي پردازند؛ ناشي ازضرورت ها والزام هاي

تاريخي بوده ، وتكوين وپيدايي اين الزام ها ، وابسته به درجه ي رشد تاريخي جامعه است

امروزه با توجه به رشد سريع فرهنگ وتكنولوژي ارتباطات ،همچنين گسترش آگاهي مردم

وآشنايي با حقوق وتكاليف فردي واجتماعي ، ونيزتحول جوامع به سمت مدرنيسم وگسترش

تجربه ي تاريخي دراين زمينه ( اگرچه برخي جوامع پيشرفته به مرحله ي پسا صنعتي فرا

روي كرده اند) بسياري ازجوامع به ويژه جوامعي كه اساس قدرت را درآن آراي مردم

تعيين مي كند، قائل به وجود احزاب بوده ومشاركت شان را براي تعيين سرنوشت شان

حول برنامه هاي احزاب متمركز مي نمايند. كه دراين رابطه نمونه هاي بسياري ازجوامع

مختلف مي توان ارائه نمود.

طي چند روز اخير، گفتارمحمود احمدي نژاد رئيس دولت نهم ، درخصوص وامدار نبودن

به هيچ حزبي وباج ندادن به احزاب ؛ واكنش ليدرهاي حزبي چپ وراست را به معناي متد

اول آن برانگيخت . به گونه اي كه ، جريان موسوم به اصولگرايي نيز دراين خصوص

واكنش نشان داده وموافق اين موضعگيري نبوده است. جريان موسوم به اصلاح طلبي نيز

دراين خصوص واكنش نشان داده وبا مواضع رئيس جمهورمخالفت ورزيده است.

اين قلم براين عقيده است ، كه نگاه طيفي ازمسئولين وجريان ها به فرايند حزبي سازي

يه دليل ماهيت نگرش توده اي به مناسبات مردم با قدرت ، واعتقاد به فرديت وحل هر

مشكل با اتكاء به اراده ي فردي ، به خاطرتوسعه نيافتگي جامعه ي ما به ويژه مسئله دار

بودن پديده حزبي ، كه آن نيز ريشه درعقب ماندگي جامعه ما دارد؛ چنين مواضعي را در

پيش رو قرارمي دهد .نگاه اين طيف مبتني برمقوله ها ومناسبات مدون جامعه مدرن نيست

اين نگاه جامعه را هنوزبربسترپديده حقوق شهروندي كه اقتضاعات خود را به تعبيرمدر

نيستي دارد، به ارزيابي درنمي آورد. به همين جهت پديده ي حزب درجامعه كه نگاه

برنامه ريزي شده به فرايندهاي اجتماعي داشته وازيك سومبارزه براي كسب قدرت را

سامان مي دهد وازسوي ديگررقيب قدرتمند جريان حاكم مي تواند باشد وعملكرد حاكميت

را بطورمستمرزيرنگاه نقد قرارداده و مانعي سر راه اقتدارگرايي فردي و... باشد ، مورد

قبول اين طيف نمي تواند قراربگيرد. اگرچه جريان هاي مدعي حزبي ، درسالهاي موسوم

به دوران اصلاحات نيز، درعملكرد اجتماعي خود‌، تعبيرمنطقي وصحيحي كه ناظر بر

ساختاروبرنامه وعملكرد حزب بوده باشد ، ارائه نكرده اند. بيشترمنافع درون حاكميتي

وقدرت طلبانه ناظربرفعاليت هاي حزبي شان بوده است. يكي ازدلايل شكست جريان

موسوم به اصلاح طلبي با آن پشتوانه قدت مردمي ، عدم درك درست برقراي ارتباط

با همين پشتوانه بي كران ازيك سو وچشم دوختن به سهم درون حاكميت ازسوي ديگربوده

است. اميدوارم كه بتوانم درآينده اين بحث را پي بگيرم.

دهان بي دغدغه



اين نگاه ها

كه طنابي كشيده است

تا كودكان فردا

تاب بازي خاطره ها را

ورق زنند


كجاست

دهاني بي دغدغه

تا انتظار بوسه اي را

داستاني

بر شانه هاي نسيم

تازه كند

وبلاگ



بسياري ازوبلاگ نويسان براين باورند كه دنياي وبلاگ مبتني برنوعي ازآزادي

عمل است . آزادي عملي كه سايررسانه ها ازآن برخوردار نيستند. واين آزادي

عمل مبتني ست برگستره بي حد احساسات وعواطف وانگيزش هاي هيجاني و

فكري . درحقيقت پديده ي وبلاگ را دفترچه خاطراتي مي پندارند، كه خصوصي

ترين رؤياها ، خاطره ها ، تجربه ها وغيره را به خود راه مي دهد.وازاين جهت

حوزه ي كاربرد آن بسيارگسترده ، متنوع وبي شمار است.

اگر چه پديده ي وبلاگ به لحاظ كاركرد وساختار ومنش عمومي اش ازويژگي

برخوردار است كه آن را ازساير رسانه ها متمايز مي سازد. وگستره كاربردي

آن بسياروسيع وپرتنوع است . با تاكيد براينكه وبلاگ يك رسانه مجازي ست و

همين خصيصه سبب مي گردد تا دردنياي گسترده وپرمخاطب مجازي ، كه هر

روز كه مي گذرد ، قلمرو آن گسترش بيشتري يافته وبرمخاطبان آن افزوده مي

شود.اما كمي باريك بيني وظريف انديشي درحوزه ي عمومي ومناسبات اجتماعي

درجوامع مختلف ، ايجاب مي نمايد تا اندكي با احتياط نسبت به ارائه چنين اظهار

نظري بپردازيم . تامل درمناسبات سياسي – اقتصادي – اجتماعي – فرهنگي در

ساختار جوامع، نشانگر درجه اي ازپيشرفت يا پسرفت بوده وحركت جوامع را

با توجه به برنامه هاي كوتاه مدت وبلند مدت آن ، واهداف پيشرو، تنظيم مي نما

يد . در عين حال ، بر پايه ي گفته ي فوق، نسبت رابطه ي قدرت حاكم با مردم

و فضاي اجتماعي آن معين مي شود . وظرفيت جامعه براي آزادي بيان و تكثر

صداها به سنجه درمي آيد.

آيا دريك جامعه اي كه بر اساس الگوهاي علمي تاريخي ، در فرايند رشد خود

به مرحله ي صنعتي يا پسا صنعتي نائل گشته والگوهايي را براي نوع زندگي

به لحاظ حقوقي ؛ فرهنگي وسياسي ارائه داده واز مدنيتي پيشرو برخوردار گر

ديده است ، يك نويسنده ي وبلاگ درچه محدوده اي از آزادي به سرمي برد و

چقدر اقتدار ومؤلفيت خود را درنوشتن وگسترش آزادانه قلمرو متن مجازي اش

نشان مي دهد؟ ودريك جامعه توسعه نيافته و عقب مانده به لحاظ همان الگوي

پيش گفته ي تاريخي ، چقدر آزادي براي نوشتن آزادانه براي يك وبلاگ نويس

وجود دارد؟ بررسي تمايز وتفاوت اين دو وپاسخگويي به اين پرسش كه دريك

جامعه ي توسعه نيافته كه رسانه هاي عمومي اي كه بيرون از ساختارقدرت به

فعاليت مي پردازند و رسانه هاي منتقد مي باشند، وبراثرنوع سياست هاي قدرت

ناگزير از خودسانسوري مي باشند ( اين موضوع را دريادداشتي بررسي كرده و

درهمين وبلاگ موجود است . درعين حال دريكي ازشماره هاي مجله نقد نو نيز

چاپ شده است) اين سياست شامل دنياي مجازي نيز مي گردد واثرخود را بر

روي سايت ها و وبلاگ ها نيز به جا مي گذارد . فراروي ازمحدوه ي تعيين شده

توسط قدرت و مجموعه قوانين موجود در جامعه ياد شده ، مي تواند به برخورد

و تعطيلي آن رسانه منجر شود . به عبارت ديگر درچنين جوامعي، اگر قصد

ماندن وادامه فعاليت باشد ؛ بايد خود سانسوري نيز همچون شمشيرداموكلس بر

فراز سر قرار گيرد .

دويچه وله گويا چهارمين مسابقه وبلاگ برتر را برگزارمي نمايد. اقدام مناسبي

است اگرتلاشش معطوف شود به اينكه ،قلمرو اين دنياي مجازي را درمحورهاي

دوستي بين فرهنگها ؛ گسترش حقوق بشرواخلاق انساني ؛ يكسان بيني نژادها

به لحاظ منافع انساني و فارغ از هرگونه تبعيض طبقاتي و ... قرار دهد.

معضل مسكن وسرگرداني مردم

مدتي ست كه دولت نهم درخصوص تنظيم بازار مسكن طرح وبرنامه ها وشعارهايي

سرمي دهد ، تا فضاي ملتهب ناشي ازنرخ بالاي تورم دراين حوزه را آرام نگه دارد.

حوزه اي كه درسطح جامعه ودرقلمرو بازار هيچگونه نظارت و بازرسي اي درآن

وجود نداشته وآسيب درنرخ موجود بازار مسكن متوجه طبقات فرودست جامعه هست

درنرخ گذاري هاي معاملاتي ، درخصوص مسكن ، چه به شكل خريد وفروش وچه

به شكل رهن واجاره ، بنگاه ها وبازارمسكن تابع هيچ قاعده ي منطقي نيستند. به همين

جهت، به هيچوجه نبايد درجست و جوي يك نرخ مشخص وتقريبا ثابت دراين حوزه

بود.

نكته ي قابل تامل وپزسش برانگيز دراين رابطه ، نقش بانك ها درافزايش بي رويه ي

نرخ ها دربازار مسكن است. جدا از تسهيلات اعطائي بانك ها كه درهرسال افزايش

بسياراندك آن كه بايد ازهفت خوان رستم گذشت، تابه آن دست يافت،نرخ خريد وفروش

املاك چندين برابر مي شود ومشتري را ازدريافت تسهيلات نه تنها پشيمان، بلكه متنفر

مي كند. نقش بانك ها درساخت وسازواحد هاي آپارتماني ، كه بطورعمده مسكوني مي

باشند، است. اين بانك ها با تشكيل شركت هاي اقماري، كه تحت نظارت آنها فعاليت

مي كنند. وهمچنين دراختيارگذاشتن منابع بانكي ، اقدام به ساختن واحدهاي مسكوني

نموده وسپس به فروش آن اقدام مي نمايند. نكته جالب اينجاست كه دروضعيت فعلي

نرخ واحدهاي مسكوني كه توسط چنين شركت هايي به فروش مي رسد چندان تفاوتي

با نرخ معاملات مسكوني صاحبان خصوصي ندارد. با اين تفاوت كه آن شركت ها كه

درواقع خود بانك مي باشد با سپرده هاي مردم براي منافع بانك كاسبي پرسودي راه

مي اندازد. درواقع با شپرده مردم زحمتكش كه ازجيره غذايي خود حتي مي زنند، تا

ازكابوس اجاره نشيني وارهند؛ گرفتاركابوسي بزرگتروبي دروپيكرترمي شوند.

ودست آخرپيدا نيست كه دولت چگونه وبا چه راهكارقابل وصولي بحران عظيم مسكن

را براي توده ي زحمتكش جامعه ما حل خواهد كرد؛ ونيزچرااقدامي درخصوص سود

جوئي هاي بانك ها كه خود عامل گراني وتورم مي باشند، انجام نمي دهد.

كارت ويژه ي تبعيض



يك روزبيشتراز اعلام اختصاص يكصد ليتر بنزين توسط رحيم مشاعي معاون

گردشگري رئيس دولت نهم نگذشته بود كه ، ماجراي اختصاص كارت ويژه ي

سوخت يك هزارو دويست ليتري به نمايندگان پارلمان روي آنتن رفت. خبراختصاص

يكصد ليتربنزين براي دارندگان خودروهاي شخصي مشروط مي باشد . شرط

آن نيزچنين است كه درصورت سفروطي كردن بيش ازيكصد كيلومترمسافت؛

وپركردن فرمي مخصوص درسايتي كه متعاقبا اعلام خواهد شد؛ درآن صورت

پس ازبررسي ممكن است برخي موفق به دريافت بنزين گردند.

درواقع يك دارنده خودروي شخصي بايد ازهفت خوان رستم بگذرد، تا شايد

موفق به دريافت بنزين گردد! عجيب است ، اينطورنيست؟

درحاليكه كارت ويژه ي سوخت نماينده ي پارلمان به مقداريك هزارودويست

ليتر درداخل مجلس به وي اعطا مي گردد. يعني ششصد ليتر به علاوه يك هزار

ودويست ليتر، مساوي است يك هزارو هشتصد ليتر.

نكته جالب وقابل تامل دراين مورد اين است كه وقتي خبرنگاري ازحداد عادل

رئيس پارلمان ايران كه رهبري اكثريت محافظه كاران را درمجلس به عهده

دارد، مي پرسد كه آيا نمايندگان براي سركشي به حوزه هاي انتخابيه ي خود

مگرنمي توانند با وسيله ي نقليه ي عمومي بروند؟ حداد عادل زيركانه جواب

مي دهد: بالاخره استفاده ازوسيله نقليه عمومي نيز نيازمند مصرف بنزين است

بنا براين تفاوتي دراين زمينه وجود ندارد! البته آقاي حداد عادل درهمين راستا

بين نمايندگان ومردم عادي تفاوت قائل است وخود به صراحت مي فرمايد : كه

بين نمايندگان ومردم تفاوت وجود دارد!

حال چرا كابينه محمود احمدي نژاد به چنين دست ودل بازي اي دراختصاص

بنزين براي نمايند گان روي آورده جاي پرسش است؟ آيا به انتخابات هشتمين

دوره ي مجلس نزديك مي شويم وبايد زمينه براي جلب ديگران فراهم گردد؟ يا

شايد عدم ارائه گزارش برنامه چهارم توسط رئيس دولت نهم، كه ازوقت آن مد

تي گذشته وسروصداي بسياري ازنمايندگان را درآورده ؟ ويا شايدهايي ديگر؟

عشق



اين همه راه رفتن

روي نگاهم

اين همه ضرب

روي كوك خسته ي اين ساز


اين ماهي ي بي شكيب

كه چنين ليز مي خورد

ازكف هردستي

نامش

به چه مي ماند


بوي كدام نسيم

به پاهايش

دويده است

خانه نشيني اجباري



هنوزچند روزي به شروع سال تحصيلي دانشگاه ها باقي مانده وآغازفعاليت هاي

تحصيلي واجتماعي- سياسي دانشجويان ، تا جامعه ازحالت رخوت تابستاني به در

آيد. حقيقت اين است كه تحرك دانشجويان به فضاي جامعه نشاط وجنبش خاصي

مي بخشد. هنوزچند روزي به آغازسال تحصيلي جديد دانشگاه ها باقي مانده كه

خبراخراج جمعي ازاستادان دانشگاه ها برروي آنتن مي رود. در ادامه صدور

احكام بازنشستگي هاي اجباري واخراج هاي گذشته ؛ آقايان كزازي، سمتي ،

شاهنده وبشيريه اخراج مي شوند. اساتيدي كه نه جزء مخالفان نظام مي باشند

ونه جزء متفكران دگرانديش . واين نوع برخورد نشان ازسوء ذن وكم ظرفيتي

نظام آموزشي ما دارد.

درآن زمان ، به ويژه دردوران حاكميت اصلاح طلبان نيزما شاهد چنين جارو

زدني درقلمرو نظام آموزش عالي بوديم . حال چه درسطح اساتيد دانشگاه وچه

درسطح پرسنل اداري دانشگاه؛ كه به ويژه به جرم دگرانديش بودن محروم از

هرگونه فعا ليت هايي مي شدند. انگار جزء شهروندان اين جامعه محسوب نمي

گردند. حتي به اندازه شهروند درجه دو هم براي شان اعتباري قائل نبودند. نمونه

زنده ي اين موضوع صاحب اين قلم است، كه بماند چه ها برمن گذشت! نامه من

به رئيس جمهور وقت آقاي خاتمي ، كه درروزنامه آفتاب امروز آن زمان به چاپ

رسيده بود وشرح بسيارمختصر آن چه برمن گذشته بود! متهم بودن به صراحت به

نويسنده روس بودن و... كه اگرچه پيگيري هاي من هيچ حاصلي نداشت. حتي جر

ئت اين كه دوسطر نامه به من بدهند وزنگ تعطيلي مرا دردانشگاه اعلام كنند را

نداشتند! اگرچه به نهاد رياست جمهوري درخيابان پاستور احضارشدم وبسياري

حوادث ديگر، كه سرانجامي هيچ وبه اعتباري بسيار تلخ و اندوهبارداشت!

اگرهمان زمان دولت اصلاحات نسبت به چنين برخوردهاي فراقانوني وسليقه اي

مصمم مي شد وقاطعانه جلوگيري مي كرد، امروز شايد كمترشاهد چنين اتفاقات

گسترده اي مي شديم! اتوپياي قدرت وچسبيدن به آن ، وفراموش كردن منافع مردم

دربخشي ازقدرت حاكم، سبب سازچنين اتفاقاتي بود.

باران تازه

وقتش رسيده

فرياد پرده ها

درگوش پنجره ها / نشيند


اين عقاب

كه چنين دريده چشم

بركدام ماه

خرده مي گيرد


پشت اين نگاه معطل

عرياني ي آوازي ست

چشم به راه

باراني تازه

يك گام به پس

قائم مقام حزب اعتماد ملي طي سخناني اخيرا اظهار داشت كه براي انتخابات مجلس
هشتم ، مهم ورود افراد موجه طيف موسوم به اصلاح طلبان درعرصه ي رقابت هاي
انتخاباتي ست. هدف وي ازبيان اين موضوع ، پيشگيري ازردصلاحيت كانديداهاي
اين طيف توسط شوراي نگهبان است. با توجه به سابقه موجود ردصلاحيت كانديداهاي
اين طيف درطول انتخابات پارلماني طي سالهاي گذشته .
وي تاكيد كرد كه براي انتخاب كانديداها بايد درميان افراد وگروه هايي جستجو كرد، كه
كه آن افراد ازمقبوليت برخوردار بوده ورويه اعتدالي داشته باشند.
هرچقدرفشارازسوي نهادهاي اجرايي وبه خصوص نظارتي درقلمرو برگزاري انتخابات
مختلف بيشترشود؛كه گاه به تعبيربسياري ازجريان هاي سياسي چپ ونيز برخي مسئولين
فراقانوني بوده واين فشارها ناشي ازاعمال سليقه است نه قانون؛ كه يكي ازمهمترين بحث
هايي كه زمان انتخابات ، موضوع بررسي ها وتحليل هاي جريان ها ومطبوعات قرار
مي گيرد؛ موضوع نظارت استصوابي ست؛ به جاي واكنش هاي معترضانه وانتقادي
جهت تبيين مسائلي چون ردصلاحيت ها ؛ نظارت استصوابي ؛ نحوه بررسي صلاحيتها
و... كه حتي خود دبيركل حزب اعتماد ملي به دفعات نسبت به رويه فراقانوني ردصلا
حيت ها وموضوع نظارت استصوابي؛ موضعگيري كرده ونظرمخالف خود را قاطعانه
ابراز داشته است؛ عجيب است كه چگونه به جاي بررسي ونقد روش ها ومنش هاي
موجود دراين قلمرو كه مورد اعتراض جريان اصلاح طلب مي باشد ازيك سو؛ ومعرفي
اشخاصي كه صريح ترين ،صادق ترين وقاطعانه ترين مواضع را درحوزه هاي اجرايي
دارند ازسوي ديگر؛ اين حزب جريان اصلاح طلبي را هدايت به گونه اي عقب نشيني و
اتخاذ روش نيمه منفعلانه مي نمايد، صرفا به جهت اينكه قادرباشد تعدادي ازكانديداها را
روانه مجلس نمايد! آيا هشت سال دوران اصلاحات كه هم رياست جمهوري وهم اكثريت
پارلمان دردست اصلاح طلبان بود قادر به پيشبرد اهداف خود بودند.
آقاي منتجب نيا قائم مقام حزب اعتماد ملي كه چنين توصيه هايي را مي نمايند ودرواقع
تسليم يك نوع خودسانسوري مي شوند؛ درمقابل تازه ترين موضع يكي ازمسئولان دولت
يعني آقاي سقاي بي ريا كه مشاوررئيس جمهور درامورروحانيت است ومي فرمايد،
مبادا غافل شويم وبارديگراصلاح طلبان را به مجلس بفرستيم تا چوب لاي چرخ دولت
بگذارند؛ چه خواهند گفت؟ اگرحلقه محدوديت تنگ ترشود سياست حزب اعتماد ملي
چيست؟

آقای حداد هرنهاد مدنی ای که آمریکایی نیست



عجیب است که ظرفیت برخی مسئولین درخصوص پدیده هایی که می تواند معرف و

منعکس کننده ی ویژگی ها ومنش مدرن ورو به توسعه یک جامعه درحال گذار باشد

وملاکی برای تمرین دمکراسی دردرون آن جامعه به حساب آید, به شدت پایین آمده و

به محض اینکه دربرابر مشکل یا مشکلاتی قرار می گیرند, دربرابر آن پدیده ها واکنش

نشان می دهند.

آقای حداد عادل که رئیس قوه ی مقننه بوده ویکی ازبزرگترین مسئولیت ها را درنظام

قدرت دراختیاردارد, اخیرا درسخنانی , نهادهای مدنی را یکی ازمسیرهایی تلقی کرده

است که مجرای ورود آمریکا بوده وبستر مناسبی است برای پیشبرد سیاست های امر

یکا , درداخل کشورهایی که توسعه نیافته هستند. کشورهایی که آمریکا طی سال های

اخیرتحت عنوان انقلاب های مخملی , فرایندهای تحولی را درآن کشورها نشانه گرفته

است. رئیس فوه ی مقننه کشورایران را نیز درتیررس این هدف آمریکا دانسته واندک

تشکل های مدنی درایران را نیزمجری برنامه های آمریکا دانسته است.

مخاطب سخنان رئیس قوه ی مقننه این استنباط را می کند که هرچقدربه زمان انتخابات

پارلمان نزدیک می شویم , گویا ظرفیت برای انتقاد منتقدین اجتماعی نظام کاهش یافته

تا حدی که چنین توجیهی درخصوص اندک تشکل های مدنی بوجود می آید.

آیا آن سوی سخنان جناب حداد عادل , که همسو با نگاه کابینه نهم بوده و نگاه مشترکی

را درعرصه اجتماع باز می تاباند , ایجاد ممنوعیت های جدید برای منتقدین نیست ؟

با این توجیه چه تصویری ازحوزه ی عملکرد دولت درعرصه ی اجتماع به نمایش

گذاشته می شود ؟ آن هم ازسوی رئیس قوه ی مقننه که مروری بربرخی از اصول آن

کاملا نافی این دیدگاه می باشد.

هنوزمخالفت برخی مسئولین وجمع زیادی ازنمایندگان درارتباط با تعطیلی نشریات ,

سایت ها وبرخورد با دانش جویان , ازیادها نرفته است. خوب بود آقای حداد عادل

کمی هم پیگیر مواردی می شدند که اخیرا درنامه های نمایندگان درخصوص تعطیلی

نشریات , برخورد با نویسندگان ودانش جویان منعکس شده است. گمان نکنم این

پیگیری چندان بی ارتباط با وظایف نمایندگی ایشان بوده باشد.

ماهي بي تاب



هيچ بويي ازدهانم

اين پرده هاي مكدررا

شاد نمي كند


اين حرف ها كه مي آيند

تا جويده شدن / هنوز

پلك ها سنگين اند

واين ماهي بي تاب

كه ليزمي خورد

ازدهان من

تا آب

تنهائي اش را

شست وشو دهد


پائين تر

نه ساحلي

براي پرسه زدن

قناري خسته



جهان

پشت صداي من

صداي تو

دست دراز مي كند

اين قناري خسته را


پشت پنجره

اين خيابان

شكل ديواراست

وچشم هاي ازحدقه درآمده

كدام بوسه را

درصليب تنهائي شان

پاس مي دهند

هفده مرداد



براشك هاي تان

درنگ مي كنم

هفده بار

هفتصد

.../هفت هزاربار


ورق مي زنم

گام هاي مانده براي پيمودن را

درخيزهاي مهربان تان

ماتم گرفته است

تيتراول خبر

وسطرها را

رمقي براي رفتن نيست

نام كتاب – به كي سلام كنم؟
نويسنده – سيمين دانشور
ناشر – انتشارات خوارزمي


به سوي روايت هاي نو


مجموعه داستان(( به كي سلام كنم؟)) سيمين دانشورمتشكل ازده داستان

است. داستان هايي كه برخي مشخصه هاي مشترك بين آنها هم به جهت

ساختارروايي وشخصيت پردازي وهم به جهت نوع رويكرد نويسنده به

جامعه وفرهنگ، آنها را دركنارهم قرارمي دهد. درعين حال وجود بر

خي عناصرو تكنيك هاي نو درمنش وظرفيت روايي داستان دربعضي

ازداستان هاي كتاب، اين مجموعه را ازويژگي متمايزكننده اي درميان

كتاب هاي داستان با توجه به زمان نگارش آن، برخوردار مي سازد.

وقوف نويسنده بر اوضاع اجتماعي جامعه ايران به لحاظ اخلاقي ،

سلوك رفتاري، آداب ورسم ها، مناسبات بينافردي و ... سبب گرديده تا

وي درانتخاب تم داستان وگسترش طرحي كه به ابعاد زندگي اجتماعي

- فرهنگي مي پردازد؛ توانائي متعهدانه اي را ازخود نشان دهد. ازحا

شيه روي ها وحاشيه پردازي هاي بي مورد درسيردرونمايه داستانهاي

مجموعه پرهيزنمايد ومخاطب را به سمت كشف خصلت ها وويژگيهاي

آن سوي رويدادهاي روايت شده هدايت كند.

تلاش نويسنده معطوف به عمل وكنش شخصيت هاي اين مجموعه است

تا مخاطب درخوانش خود، براي شكل دهي به فهم خود وتدوين اثر، به

مشاركت با نويسنده ي آن همت گمارد. درواقع يكي ازتوانائي هاي ارز

شمند نويسنده دراين مجموعه، كه به نظرراقم اين سطورقابل تاكيد است

رويكرد نويسنده درداستان ها، به فرايند تحول جامعه است. چه آن زمان

كه طرح داستاني وي درروستا وآبادي مي گذرد؛ وچه آن زمان كه به

ژرفكاوي مناسبات زندگي روزمره شهري مي پردازد.

نگاه وي به فرايند تحول درداستان ها دردوسوبربنياد موازنه اي خلاق

انجام مي شود. اگرچه داستان هاي اين مجموعه بطوركامل بربستراين

موازنه حركت نمي كنند. اما نكته به ياد ماندني دردوسوي برخي داستان

ها كه ازآن ياد كرديم؛ توجه ونگاه نويسنده به سلوك رفتاري واخلاقي ،

منش وعملكرد شخصيتي درروابط بينافردي واجتماعي شان، كنش هاي

عملي وباورهايي كه بنيان اين كنش ها مي باشند و... است ازيك سو؛ و

شناخت وآگاهي ازظرفيت هاي بديعي وتكنيكي داستان ازسوي ديگرمي

باشد. به گونه اي كه اين مجموعه تركيبي ازمنش هاي متفاوت روايتي

را درساختارخود جاي داده است.

توجه ورويكرد انتخابي اي كه درفرايند گسترش داستان ها، نويسنده به

آن متكي است، سوگيري داستان ها را به سمت نگاه مدرن درقلمرودا

ستان نويسي نشان مي دهد. به ويژه استفاده ازظرفيت هاي روايي دا

ستان، اين مشخصه را بيشتربازمي تاباند.

داستان هاي (( تيله شكسته))، (( چشم خفته))، (( به كي سلام كنم))،

(( يك سرويك بالين)) و (( سوترا)) ازاين جهت درخورتوجه هستند.

داستان (( تيله شكسته)) اززاويه ديد يكي ازاشخاص داستان، به رصد

رويداد ها مي نشيند وفضاي داستان را گسترش ني دهد. يكي ازخصو

صيات مدرن روايتي اين داستان، تركيب متداخل روايت هاي بيروني

داستان ازيك سو ومنش ذهني روايت ازسوي ديگراست. راوي كه به

صحنه پردازي داستان سرگرم است، با توجه به سن وسال وبافت مو

قعيتي درونمايه؛ روايتگرآرزوهاي ابتدايي، كودكانه وكوچك خود است؛

كه دوگونه روايت را به هم مي آميزد. تلاش خانم دانشور به جهت

ظرفيتي كه به ساختار روايي اين داستان مي بخشد، قابل تحسين

است. نشانه ها دررفتار وديالوگ ها وبرخي كلماتي كه بيان مي شود؛

تجربه هاي سنتي ومدرن را دركنارهم درپروسه فراروي به سمت مدر

نيسم نشان مي دهد.

وقتي كه اززبان راوي مي شنويم


به عوض(( كندن)) مي گفتند (( حفاري)) ص20


يا عده اي ازباستان شناسان كه براي حفاري آمده بودند، با فرهنگ و

آداب خودشان، كه درواقع حاصل نمادهاي مدرنييت بودند؛ وقتي راوي

داستان با آنها مواجه مي شود ومشاهده مي كند كه تعدادي ازآنها خانم ها

يي هستند كه كت وشلوارپوشيده اند و... مي گويد


بعدها فهميدم كه دوره ظهورحضرت نزديك است ص21


كاربرد زبان گفتاري راوي،كه گاه امروزي ست به گونه اي با تجربه ي

سنتي وي تلفيق يافته وبرهم منطبق مي گردد ودرفرايند عمل به آگاهي

او درمي آيد؛ كه چنين ساختارآگاهي اي را فراهم آوردن، توانايي ومعر

فت هنري مدرن نويسنده را به نمايش مي گذارد.

درونمايه اين داستان بازتاب يك روند تقابل وتعامل بين دوگونه سنت،

فكر،فرهنگ ومنش رفتاري ست.وازاينجاست كه مخاطب دراين داستان

فراروي ازسنت به مدرنييت را به حوزه ي آگاهي خود منتقل مي كند.

برخورداري اين داستان ازچاشني طنز مانند يكي دو داستان ديگركتاب،

لذت خواندن را براي خواننده افزايش مي دهد.

سايرداستان هايي كه به موازات ((تيله شكسته)) ازآن ها نام بردم، هر

يك به دليل منش روايتي شان، انعكاس كوشش نويسنده دررا ستاي فهم

مدرن ازموقعيت داستان است.

(( يك سرويك بالين)) بربنياد سرنوشت زنان درجامعه اي كه ازكمترين

حقوق برخوردارند، شكل مي گيرد. مناسبات بين زنان محورروايت دا

ستان است. مشخصه روايتي اين داستان، قصه درقصه گويي آن است.

(( چشم خفته)) برمبناي دو تك گويي استوارمي گردد، كه حجم بيشتر

داستان را به خود اختصاص مي دهد. پاساژ آخرداستان با ديالوگ ميان

دوراوي به پايان مي رسد. كل اين داستان بيانگرفرهنگ ومنش ريا و

دوگانگي شخصيتي درزندگي است. نويسنده به گزارش وتوصيف چنين

درونمايه اي نمي پردازد. تلاش دانشور معطوف به كنش راويان است

كه مخاطب ازوراي آن به شناخت ماهيت مناسبات پنهان شده درآن

سوي عمل شان، پي مي برد.

(( به كي سلام كنم)) روايت هاي پراكنده، نامنسجم وفاقد انتظام كوكب

سلطان است، ازطريق نقب به خاطره هاي دورونزديكش. اگرچه نو

يسنده نيزگاه براي چينش تمهيدات روايي كوكب سلطان حضورمي يابد

وي مي توانست براي جلوگيري ازخستگي خاطرخواننده، ازانبوهي روا

يت هاي پراكنده ي كوكب سلطان درچارچوب حفظ ويژگي هاي يك دا

ستان كوتاه، اندكي بكاهد.

(( سوترا)) كه آخرين داستان كتاب است؛ ازساختارمحكم بيان ولحن

روايي درگسترش فضاي داستان برخورداراست. ناخدا عبدل شخصيت

اصلي داستان است. دركنش روايتي وي ما به باورداشت هاوعلائم و

اسطوره هاي مردمي برمي خوريم، كه دراسامي وتركيب ها بيان شده

است.كه نماد وسمبل پديده هايي موهوم هستند،كه ريشه درذهنيات قومي

شان دارد. بافت روايي داستان كه بطورعمده درتك گويي ناخدا عبدل،

موجب گسترش فضاي داستان مي گردد؛ سلختارداستان را علاوه بر

كاركرد نماد شناسانه ومردم شناسانه آن به جهت درونمايه، به سمت

منش روايتي مدرن هدايت مي كند.

تك گويي ناخدا عبدل ازيك سو وگسترش فضاي داستان بربنياد كنش

روان شناختي اين روايت ازسوي ديگر، برتوانايي ساختارمدرن دا

ستان افزوده است.

يكي ازمشخصه هاي داستان مدرن، حتي اگر اززاويه ي يد سوم شخص

يا داناي كل روايت شود، كه البته درداستان هاي مدرن ظرفيت هاي روا

يي داستان بيشتر معطوف به زواياي ديد دروني – تك گويي ذهني ، اول

شخص و... - مي باشد، تاكيد وتوجه نويسنده بردنياي ذهني وكشف

ژرفاي دروني وروحي قهرمان ها واشخاص داستان است. درداستانهاي

مدرن روان – محوري يكي ازمؤلفه هاي اساسي درشناخت اين گونه

داستاني ست.

سيمين دانشوردربرخي ازداستان هاي مجموعه ي (( به كي سلام كنم؟))

نگاه وتلاش خودرا معطوف به بازآفريني داستان درشكلي كرده است،

كه حاصل آن تجربه هاي نوين درفرايند نوشتن با تكيه برزيبايي شناسي

مدرن بوده است.

كدام صدا



چقدراين كلمات

تنهايند

اين آينه ي شكسته

سروصورت اين حرف ها را / خونين

چرا مي كند


نمي توانم

برحيات شعرها

نيمكتي حتي / بگذارم

سربه بيايان

با كدام / صدا

ديداربا سايه

خانه ي فرهنگ گيلان، روز پنجشنبه شاهد حضورشاعر معاصرايران هوشنگ ابتهاج بود، درواقع ايشان به زادگاه خود آمده بودند و

گويا درفرصت كوتاهي كه داشتند، ديداري هم با جمعي ازدوستان شاعرونويسنده داشتند . عليرضا پنجه اي دوست شاعرمن ،تلفني به

من اطلاع داده ودعوت به حضورم كرد ، كه متشكرم . عكسها ي بالامربوط به آن جلسه مي باشد

اندرباب ارائه خدمات شهري

آقاي رئيس جمهور


عكس هاي اين پست را كه ملاحظه مي كنيد، قديمي نيست، متعلق به

امسال وسال گذشته است. ابتدا مي خواستم بدون شرح منتشرش كنم،

اما ترجيح دادم، اين توضيح را برآن بيافزايم. گفتم حال كه مرا ازنان

خوردن انداخته اند، آن هم پس ازسال ها كاروتجربه اندوختن دردانش

گاه ، وشايسته تران را به جاي من به كارگمارده اند، شايد اين عكس ها

كه شايستگي مديران خدمات شهري را نشان مي دهد، كه چقدروقت

صرف بازرسي هاي امورخدمات متعلقه را مي نمايند. آقاي رئيس جمهور

را خوش آيد وجايزه اي نفيس را شامل حال ما گرداند.خلاصه زندگي خيلي

سخت است . به ويژه براي آدم بيكار،كه غم عالم را بردوش مي كشد

آقاي رئيس جمهور

اين عكس ها همه ازيك نقطه برداشته شده است.درمركزشهرومركزاستان

الف – تيربرق روشنايي، كه بدون شرح وتوضيح، خودش با شما سخن

مي گويد

ب – لوله ي علمك گاز، كه بي نياز ازهرگونه توصيف وتفسيرمي باشد

پ – روكش آسفالت، كه براي درست كردن ابروي يار، چشم اورا كور

كرده وگذاشته ورفته اند.

گريه هاي پير



اين ساعت

كه ديرزماني ست

خنده هاي مرا

زنگ مي زند


برآينه ها

تامل مكن

كه رد باد

حرف هاي ناگفته را

خاموش مي كند


ازخنده هاي گيج

تا گريه هاي پير

اين مسافت بي پايان

اين ملودرام بي انتها


ماجراي سهميه بندي بنزين گويا هردم، داستاني تازه را مي آغازد. در

ميان بلبشوي نظرات مختلفي كه دراين خصوص داده مي شود ازيك سو

وپافشاري دولت برتصميم خود درخصوص نحوه اجراي پروژه سهميه

بندي ازسوي ديگر،درزندگي روزمره مردم، كه بي واسطه ترين ارتباط

را با روزمره گي ها دارند، برخلاف برج عاج نشينان وآناني كه تنهانام

مردم را يدك كش مي كنند براي روزهاي مباداي شان؛ واقعيت ها در

اوضاع جاري به گونه اي ديگرمي گذرد.

دوستي تعريف مي كرد كه، درروزهاي آغازين سهميه بندي بنزين، كا

رت سوخت خود را گم كرده بود. درتاريخ ششم ماه براي ابطال آن به

اداره مربوطه مراجعه نموده وبا دريافت يكصد هزارريال ازوي نسبت

به ابطال آن كارت اقدام مي نمايند. مي گفت كه ازآن تاريخ ازبنزين آزاد

استفاده مي نمايد. وهرليترپنج هزارريال سرداخت مي كند. وازمن خوا

ست كه هروقت دچاركمبود بنزين شدم، به راحتي ليتري پانصد توماني

تهيه ميشود. نكته جالب تر اين بود كه مي گفت ، درتاريخ سيزدهم همين

ماه براي دريافت پرينت تراكنش كارت ابطال شده درتاريخ ششم ماه به

اداره مربوطه رفتم، وپساز دريافت برگ پرينت با كمال تعجب وحيرت

مشاهده كرده كه ازكارت سوخت من هنوزبنزين دريافت مي شود. معني

اين بود كه كارت سوخت من، بادريافت مبلغ ده هزارتومان ازمن هنوز

باطل نشده است. تازه ده هزارتومان ديگرهم براي كارت المثني ازمن

دريافت كردند، كه بعدازگذشته چندين روز، هنوزبه دست من نرسيده

است. حيران برگشتم ونمي دانم چه كنم.

آري اين هم يكي ازصفحات كتاب سهميه بندي ست، كه صفحات بعدي

آن يقينا درآينده خوانده خواهد شد.

ملودرام بنزين



حدود بيست روز ازسهميه ي بنزين توسط دولت نهم مي گذرد. دراين

مدت شاهد واكنش هاي متفاوت ازسوي قشرهاي مختلف جامعه بوديم

هدف كابينه احمدي نژاد ازاجراي اين سياست، صرفه جويي درمصرف

بنزين وحذف واردات آن كه رقمي بيش ازپنج ميليارد دلاررا درسال به

خود اختصاص مي دهد ازيكسو، ونيزسامان بخشي به نحوه استفاده آن

وكاهش آلودگي محيط زيست ازسوي ديگربوده است. بررسي نحوه ي

سهميه بندي بنزين هم، سبب اعتراض گروه هاي مختلفي شده، كه از

خودروهاي متفاوتي استفاده مي كنند.

درطول اين بيست روزگذشته، نگاه به عملكرد دولت درسامان بخشيدن

به مصرف اين انرژي، به ملودرامي شبيه گرديده، كه مردم را به تما

شاي اين نمايش نشانده است. قاچاق سوخت ازيك سو، خريد وفروش كا

رت سوخت ازسوي ديگر، دزديده شدن كارت هاي سوخت ازمراكز

توزيع كننده مانند اداره پست ازطرف ديگر، همچنين نوع سهميه بندي

غيراصولي كه منجربه فروش بنزين ازسوي صاحب خودروگرديده و

درآمد بيشتر وي را با استهلاك كمترخودرو درپي خواهد داشت. مانند

خودروي تاكسي، كه راننده خودروبخشي ازبنزين سهميه ي خودرا كه

هشتصد ليتردرماه مي باشد، فروخته وبه جاي مسافركشي، استراحت

مي كند.اين مسئله باعث شد تا مسئولين مربوطه اعلام نمايند كه بررسي

هايي را براي كنترل اين موضوع درسطح شهر،توسط بازرس ها انجام

خواهند داد وبا متخلفين برخود قانوني خواهند كرد. برخوردشان هم به

اين قرار است كه كارت سوخت شان باطل وپروانه ي تاكسي راني آنها

هم ابطال مي گردد. درواقع دورتسلسلي كه دولت براي مردم ايجاد نمو

ده وهدفش را به سامان رساندن اعلام مي نمايد. معلوم نيست اين همه

بازرس براي كنترل تاكسي ها چگونه تامين خواهد شد؟تازه اگربرخورد

انضباطي با رانندگان خاطي به شرحي كه گذشت، صورت گيرد، جواب

زن وفرزند آنان راكه خواهد داد؟ با اعتراض هاي شان چگونه برخورد

خواهد شد؟

ماجراي سهميه بندي هم يك ملودرام ديدني ست

دريغا



سوداي هم بال شدن

درآوازي يكسره

دريغا

آهي كه / دريغ مي شود


صداهاي جهان را

به پاي كوچه ها بخشيدم

وپنجره هاي نمناك

پرده كشيدند

دريغا

چشم هاي عاشق

درنگاه بي عصب شان

سفيد خواني



مدتي ست كه نويسندگان هنر وادبيات براي چاپ آثارشان، وقتي درفرا

يند دريافت مجوزاز وزارت فرهنگ وارشاد اسلامي قرارمي گيرد، به

طورجدي مايوس ودلسرد مي شوند. واين مسئله ازيك سوبه جهت زمان

طولاني بررسي است كه گاه به چند سال هم مي رسد، وازسوي ديگربه

دليل برخورد غيرتخصصي و سياسي با اثراست كه به عدم تحمل آثار

دگرانديشان منجرمي شود.

به همين دليل نويسنده اي كه درروند آفرينش يك اثر، روح وروانش را

دراين جهان بي روح، به پاي اثرش مي ريزد تا به حيات آدمي روحي

بدمد، با دشواري هاي ذكرشده ، ترجيح مي دهد عطاي چاپ اثرش را

به لقاي آن ببخشد. درحالي كه درجامعه ما، درصورت حتي چاپ اثر

هم ، چيزمادي اي عايد نويسنده نخواهد گرديد.

حال منظورازسفيد خواني، نه راه بردن به قاعده هاي پست مدرني خوا

نش اثراست. نه. بلكه سفيد خواني ازنوع كتاب هاي جلد سفيدي است كه

به جهت عدم دريافت مجوز، مي خواهد به دست مخاطب خود برسد. تا

با او سخن بگويد. همچون گذشته . وآيا اين شرايط فرهنگي سيستم مسلط

ما نيست كه به چنين وضعيتي دامن مي زند؟ وكتاب خواني هاي جلد

سفيد را رايج مي سازد. سانسوردراينجا چه نقشي ايفا مي كند؟

...كاهش دستوري سود و



محمود احمدي نژاد رئيس دولت نهم، وقتي دستوركاهش نرخ سود بانكي

را صادركرد، با اين انگيزه بود كه نرخ تورم را كاهش داده وهمچنين قد

مي به عدالت گستري نزديك شده باشد. ايشا ن وقعي به هشداركارشناسان

ونظريات متخصصين ننهاده ودراقتصاد بحراني وآسيب ديده ايران، فكر

درمان ازطريق دستورازبالا را تجويزفرمودند.

عملكرد دوسال سياست هاي اقتصادي دولت نهم، تورم چهارده ودودهم

درصدي مطابق آماررسمي دولت مي باشد. كه به گمان با توجه به شا

خص قيمت هاي موجود دربازار، بيشتربه نظرمي رسد.

نكته شگفت انگيز، پس ازكاهش دستوري نرخ سود بانك ها، ترفند جديد

برخي ازبانك ها مي باشد. بدين قرار كه شركتي را ازسوي بانك به ثبت

مي رسانند، كه تحت نظارت وبه عبارتي متعلق به خود بانك مي باشد.

سپس به جهت كسب درآمد وافزايش سرمايه ي بانك، اقدام به پرداخت

تسهيلات به عناوين گوناگون ، با درصد سود بالا مي نمايند. نرخ سودي

كه بسياربالاترازنرخ دستوري رئيس جمهورمي باشد. آنگاه كه مورد پر

سش ازسوي مشتري قرار مي گيرند، پاسخ بانك چنين است كه، بانك اين

تسهيلات را دراختيارمشتري قرارنمي دهد، بلكه اين شركت است كه اين

تسهيلات را به مشتري پرداخت مي نمايد. وازآنجا كه نرخ دستوري سود

بانكي مشمول بانك ها مي باشد، مانعي سرراه پرداخت تسهيلات ازسوي

شركت ها وجود ندارد. حتي اگرشركت متعلق به بانك باشد. اين رويه ي

يكي ازبانك هاي خصوصي بوده ، كه پس ازدستوررئيس جمهورمبني بر

كاهش نرخ سود بانكي، اين سياست را اتخاذ نموده ، تا به قول خود تعادل

بين هزينه ودرآمد را حفظ نمايد.

البته اين بازي ها بيشترشبيه تف سربالا ست. ودراين ميان ، شهروندان

هستند كه تاوان سياست هاي نادرست را بايد پرداخت نمايند.

نت هاي بي پايان



ازاين صدا

به آن شاخه

ازاين نگاه

به بال پرنده

پريدن به نت هاي بي پايان


بربادهاي بي جهت / نشستن

مگرعبوررهگذري

خاطره هاي ديروزرا

سنجاق كوچه ها كند


اين صدا

بادبان شكسته

برقايق بي ناخدا

بركدام حرف

فتيله اي بگيراند

آقاي مشاور آرام



هنوزچند ماه فرصت به انتخابات هشتمين دوره ي پارلمان ايران باقي

مانده است. دراين ميان روزنامه ها ونشريات متعلق به راست وچپ

درتقسيم بندي كلي، شروع به تحليل ها وبررسي مواضع يكديگركرده

ودرهاي نقد وانتقاد را برروي هم گشوده اند.

دراين فرايند انتظارميرود كه مسئولاني كه درراس قدرت هستند

وتحت هرعنواني قراردارند، ازابزارها وظرفيت هاي قدرت، استفاده

يك سويه نكرده وامكانات را متعلق به ملت پنداشته راه برسوء استفاده

ازآن را دريك جهت مسدود نمايند. اين كمترين تكليف مسؤلان دولتي

مي باشد.

مشاورمطبوعاتي رئيس دولت نهم، آقاي علي اكبرجوانفكرچندي پيش

درپاسخ به پرسشي درخصوص سياست جديد دولت درقبال رسانه ها

به گونه اي ارزيابي خود را ارائه داد، كه بوي تهديد ومخالفت با يك

منش وروش انتقادي رسانه ها ازآن بلند مي شد. ارفحواي سخنان وي

اينطور به مشام مي رسيد ، درصورت ادامه وضع موجود برخي از

روزنامه نگاران ومطبوعات، سروكارشان با قوه ي قضائيه خواهد

بود. اگرچه ايشان ازبرخورد قانوني نام بردند، ولي به يقين منظور

اين است كه با قوه ي قضائيه سروكارخواهند داشت.

آيا دراين دوران، كه جهان به سمت روشنايي عقل ها واذهان حركت

مي نمايد وتمام امكانات دنياي حقيقي ومجازي درخدمت اين فرايند

قرارگرفته است، استفاده ازروش تهديد ، كه سلاحي آزموده شده در

دهه هاي اخيردرجهان است، وحاصل خود را درجوامع مختلف نشان

داده وفاصله ي عظيمي بين مردم وقدرت ايجاد نموده است؛ ورويكرد

مردم را نسبت به سختگيري ها وايجاد انسداد ومحدوديت هاي اطلاعا

تي، فرهنگي تغيير داده است؛ قادراست مؤثرواقع شود.

آقاي مشاور، ديكته كردن نوع نگاه به واقعيت توسط شما به ديگران،

وتهديد شان به استفاده ازروش برخورد قانوني، درصورت عدم پذيرش

آن نوع نگاه؛ روشي مناسب دردنياي فرهنگ واطلاعات منطقي نيست

هرانسان وگروهي، درچارچوب باورها واعتقادات ، به بررسي واقيت ها

وحقايق، با استفاده ازروش ومنش منطقي مي پردازد. اگرروش ومنشي

منطبق ومطابق سليقه شما يا گروهي كه متعلق به آن هستيد، نبايد برچسب

برانداز بودن ويا به قول برخي ديگركه ازتريبون هاي عمومي هم سخن مي

گويند، وابسته به اجانب بودن ودلار بگيربودن به آنان زده شود.

اگرچه به انتخابات دوره ي هشتم مجلس نزديك مي شويم وشايد اينگونه

برخوردها واتخاذ مواضع ، شائبه ي سياسي بودن را ايجاد نموده واينكه

اين مواضع درجهت تقويت منافع يك گروه وايجاد محدوديت براي گروهي

ديگررا ايجاد نمايد؛ اما يك مقام دولتي كه خود را نماينده ي ملت دردرون

حاكميت مي پندارد، بايد فارغ ازسود اين يا آن گروه موضعگيري نمايد.

اين امضاء بي اعتبار



اين امضاء/ سرطان است

روزها را

با سرطان سركه نمي شود كرد

هفته مي شود

هفته ها

پاندول ساعت است

اين امضاء/ ازقلم كه مي ريزد

اما

بي جوهراست


فعلا برو/ بيا

چشم بگذار

گورپدرآن نگاه

اين در/ خنده

بازاست / هميشه

درسالگرد هيجدهم تير


امروز هيجدهم تيرماه سال يك هزاروسيصد وهشتاد وشش است. ياد

آور هيجدهم تيرهشت سال گذشته و وقايع كوي دانشگاه وآنچه بردانش

گاه و دانش جو گذشت. اما گويي اين سمفوني پايان نمي پذيرد. امسال

هم مووماني ديگربرآن افزوده شد. گويا به دفترسازمان تحكيم وحدت

هجوم برده شد وتعداد ي ازاعضاء آن بازداشت گرديدند. البته با عنوان

جمع آوري معتادان. عبدالله مؤمني، بهرام فياضي،مرتضي اصلاحچي،

حبيب حاج حيدري عزت الله قلندري ومجتبي بيات اززمره بازداشت

شدگان هيجدهم تيرامسال هستند

كودتاي خزنده



عبارت بالا، گويا متعلق به جناب وزيرفرهنگ وارشاد اسلامي ست،

كه معتقد به وجود كودتايي خزنده درجامعه هست . ودرهمين رابطه

گويا يك گروه ويژه نيز دردفتررئس جمهورتشكيل گرديده، تا گويا با

رسانه ها ومطبوعات منتقد ومستقل برخورد شود. البته آقاي وزيرهم

درتبيين كودتاي خزنده مي فرمايند،وقتي مي گوييم كودتاي خزنده در

رسانه ، يعني اينكه شخصيدرچارچوب اقدام براندازانه حركت ميكند،

تعبيرما ازكودتا اينگونه نيستكه عده اي ذرپادگان جمع شده اندوقصد

حمله دارند.

اما اين واقعيت رابپذيريم، كه مطبوعات به عنوان ركن چهارم جامعه،

حلقه واسط بين مردم وقدرت حاكم هستند. وبه اين طريق منعكس كننده

خواست ها، نگاه ها ومنش اجتماعي مردم ازيك سووناظروچشم جامعه

نسبت به عملكرد قدرت حاكم ازسوي ديگرمي باشند.

بنزين وسايرماجرا



برنج فروشي رفته بودم. كيسه هاي برنج را كه دركنارهم جاخوش كرده

بودند،وبرخي بااتيكت بودند و برخي هم بي اتيكت، نگاه مي كردم.قيمت

برنج را پرسيدم. كمي افزايش نسبت به چند روزگذشته داشت. صاحب

مغازه ازبس با خست جواب حرف ها را مي داد، مي ترسيدم كه ازش

بپرسم چرا اينقدرگران؟ با اينحال پرسيدم. آن هم بعد از كلي گله گذاري

ومقدمه چيني ، يك توجيه جالب برايم آورد. كه دهنم را بست. گفت كه

من يك وانت برنج را كه ازشهرستان برايم مي آوردند، ده هزارتومان

كرايه مي دادم. اما اين دفعه راننده وانت، هفده هزارتومان ازمن گرفت.

آيا من مابه التفاوت اين پرداخت را چطوري بايد جبران كنم؟ نبايد روي

برنج بكشم.؟ شما جاي من باشيد چكارمي كنيد؟

زبان به كام دركشيده ، برگشتم. پاسخي نداشتم. واقعيت راگفته بود. به

ياد سخن دوستي افتادم كه كارش تعميرمشعل هاي موتورخانه است. او

مي گفت كه، من وقتي با سرويس آژانس يا هرخودروي كرايه ي ديگر

كه به محل كارمشتري خودم مي روم، افزايش نرخ پرداختي ام را،روي

دستمزد خودم مي كشم. واين سيكل گراني درقلمرو بازارهمينطورادامه

مي يابد. آنوقت ما افزايش قيمت ها رامنكر مي شويم . يا درصورت پذ

يرش آن، دستوري مي خواهيم نسبت به كاهش آن اقدام كنيم. وسپس بگو

ئيم كه نرخ تورم ما افزايش نيافته است؟!

اگرچه درچرخه ي اقتصاد كشور، بنزين ممكن است، شاخصي براي

صعود تورم مورد محاسبه قرارنگيرد، وعواملي همچون سياست هاي

انبساطي پولي ومالي، رشد نقدينگي وغيره معيارارزيابي نرخ تورم با

شد. اما دراين گردونه كه با زندگي روزمره مردم، رايطاي مستقيم و

درونزاد دارد، افزايش افسارگسيخته قيمت هاي كالاهاي اساسي،براي

مردم نشانه ي چه چيزي جزنرخ تورم مي تواند بوده باشد؟ كمي واقع

بيني وصداقت مي تواند بارسنگين تحميل شده برشانه هاي نحيف مردم

را، سبك ترنمايد

از سهميه بندي بنزين تا برق



هنوزمفهوم سخنان محمود احمدي نژاد رنگ كهنگي نگرفته وجنجال بر

سراينكه رئيس دولت نهم منظورش سهميه بندي برق نبوده ، بلكه هدف

وي ازاين سخنان، صرفه جويي دراستفاده ازمصرف برق مي باشد، و

همچنين مصادف با گفتگوي ويژه خبري شبكه دوم سيما با وزيرنيروي

كابينه ي آقاي احمدي نژاد، درشب گذشته ، وبه يمن وجود گرماي بالاي

سي ودو درجه، برق منطقه ي ما ازساعت تقريبا نزديك يازده شب يك

شنبه قطع شده وبه مباركي سخنان رئيس دولت به مناسبت صرفه جويي

درانرژي ،روزبعد ساعت نزديك به يازده صبح جمال ما به روشني اش

روشن مي گردد. حا چند وسيله ي برقي دراين ميان نفله گرديده و چه

مقدارازمواد غذايي مردم محكوم به فنا است جاي خود دارد. البته باذكر

اين نكته ، كه اين وسايل ومواد غذايي با چه جان كندني تهيه مي شود.

جالب اينجاست ، كه شهروند محكوم به ماندن درتاريكي، درگرما، با

همه ي استرس هايي كه به بي خوابي وانواع كوفت وزهرمار ديگرمي

انجامد، قادرنباشد شماره هاي اداره برق را گرفته تا ازچگونگي ماجرا

آگاه شده وتكليف خود را بداند. بعد ازساعت ها تلا ش براي تماس گر

فتن ، تازه پاس كاري ها شروع مي شود. حتما ازسرمهرورزي شان

است كه آدم را پاس مي دهند.درجايي هم كه به آخرين پاس مي انجامد

يك صداي دخترانه محجوب، شوت نهايي را مي زند كه، من در اينجا

كارآموز هستم ومسئوليتي ندارم. چشم من پيغام گرفتار شما را مي رسا

نم. من هم دراين سيكل معيوب، دست ازپا درازتركپه ي مرگم را مي

گذارم وچشم هايم را به آسمان خيال دوخته منتظرقبض بعدي برق مي

مانم.

به كجا چنين شتابان



مدتي است كه دامنه ي گراني وافزايش نرخ ها چه به طوررسمي وچه

غيررسمي گسترش بيشتري يافته، وارد حوزه ي عمومي شده وبه سمت

كالاهاي اساسي ومورد نيازمردم رفته است. كالاهايي كه دررابطه ي

مستقيم با سلامتي ورشد متعادل جسمي – رواني مردم مي باشد. صرف

نظرازكيفيت گاه پايين اين كالاها، كه گاه توگويي هيچگونه نظارتي بر

آن صورت نمي پذيرد.

توپ گراني اين بار به زمين لبنيات پاس داده شده است.

اگرچه برخي مسئولان گاه داستان گراني را منكرشده واظهارمي دارند

كه ازروزنامه ها خبرگراني را مي شنوند. وبعضي نيز گراني را برسا

خته ي مطبوعات وروزنامه نگاران مي دانند.وازاينجا هم نقبي به ستون

پنجم دشمن زده ازدلاربگيران سخن مي گويند والي آخر.

اما همه ي اين فرافكني ها، پاك كردن صورت مسئله است. چشم بستن

يا ضعيف ديدن منافع مردم وسرگرمي هاي قدرت درعرصه ي سياسي،

به گونه اي كه فرصت براي حل مشكلات مردم آنگونه كه بايد شايسته

نمي يابند.

به ياد طرح تثبيت قيمت ها مي افتم كه بخاطرتوجه به منافع مردم توسط

تعدادي ازنمايندگان همسو با دولت نهم، عليرغم مخالفت تعداد ديگري

ازنمايندگان وحتي كارشناسان اقتصادي، به تصويب رسيده بود. اماپس

ازتصويب آن، آنچه درعرصه ي اجتماع شاهد بوده ايم، چيزديگري بود

كه فغان مردم را درپي داشت.

هم اكنون بحث افزايش نرخ آب بهاء، برق وگازمطرح است. چگونه با

يد مردم تاوان بدهند.با كدام درآمد. تازه بخش عظيمي ازنيروي كارما

كه دركارخانه ها مشغول مي باشند، تعداد بسيارزيادي ازآن ها دركار

خانه هاي مختلف ودرشهرهاي مختلف هنورمطالبات معوقه ي شان را

دريافت نكرده اند. حتي ازسيركردن شكم زن وبچه هاي شان عاجزند.

چندي پيش يكي ازكارگران كارخانه كنف، به علت فقرشديد مالي وعدم

دريافت مطالبات خود، شرمنده ي خانواده اش، خود را با طناب حلق

آويزكرد. ودرپي آن صدها كارگر درمقابل استانداري شهر تجمع كرده

وخواستارحضورمحمود احمدي نژاد رئيس جمهور شدند، تادرمراسم

ترحيم آن مرحوم حاضرشده، جوابگوي شان باشد. كه چنين نشد.

يا خبردردناك ديگر، خودكشي هنرمند خوشنويسي به نام محمدرضا

قنبري است، كه به دليل تنگدستي وفقرمالي دست به اين كارزده. همسر

وي مي گفت كه وي دوماه آخرعمرش را به دليل فقرونداري درپارك ها

مي خوابيده.

حاصل اجراي سياست هاي انبساطي درعرصه اقتصاد، افزايش حجم

نقدينگي، برداشت هاي بي رويه وغيرمنطبق بابرنامه ازصندوق ذخيره

ارز وعدم برنامه ريزي درست براي اين برداشت ها، گسترش بي رويه

حجم دولت، ريخت وپاش هاي هزينه هاي دولتي وغيره، جزافزايش بي

سابقه نرخ تورم، عدم برنامه ريزي صحيح براي فرايند توسعه اقتصاد

ي درجهت منافع ملي، واردات بي رويه ، بي توجهي به ديدگاه ها ونظر

ات منتقدان كارشناس ومتخصص كه نمونه ي آن را دردوسال اخير در

برخورد با نامه ي اقتصاددانان شاهد بوده ايم وغيره نمي باشد.

طنابي خاموش



اين حرف ها

كه دست به دست

خاموش

نگاه من

به صداي دريا

نزديك است


حوالي ي اين سطرها

گذرت افتاد

رد پاي تورا

باد

به دهان پرندگان مي بخشد


اين حرف ها

دست به دست

طنابي خاموش

تا سطرهاي من

...اين برف را سر

بعد از هم ميهن، نوبت به خبرگزاري ايلنا رسيد. خبرگزاري اي كه

به خانه كارگر تعلق داشت. وخانه كارگر، نيز تنها تشكل رسمي و

قانوني كارگران بود، تا قادرباشند بدبختي هاي روزمره ي شان را

درآنجا بازتاب دهند. زيرا از ايجاد تشكل هاي صنفي مستقل شان

كه ممانعت بعمل مي آيد. پس ناگزيرند تا به همين بسنده نمايند .

خبرگزاري ايلنا هم گويا فعاليتش متوقف گرديد. ودرپچپچه هاي

تابستاني اش، گويا اينگونه به گوش مي رسد، كه ناشي ازبعضي

نقائص فني بوده است. البته اينگونه نقائص كه قابل رفع مي باشد

تا ده ها نفرازنان خوردن نيفتند. بايد منتظرماند وشنيد

هم ميهنان



هم ميهن هم نيامده بارسفررا بست ورفت. اگرچه اين حرف من ممكن

است به ظاهر كمي بي ربط باشد، اما اگركمي بيانديشيم، ربط منطقي

آن را خواهيم يافت. هنوز به سالگرد هيجدهم تيرنرسيده ايم؛ اگرچه به

آن نزديك شده ايم، اما روزنامه هم ميهن درست دراين مقطع درمحاق

توقيف فرو رفت. درآغاز كارش، فروخفت. دربيداري اش به خواب

رفت. بايد منتظرماند تاديد كه دراين مقطع، نوبت بعدي به كدام نام

خواهد رسيد؟

يك پست ديگر



هرانساني دربرابرمسئوليتي كه مي پذيرد،مجموعه اي ازشرح وظايف وتكاليف

را مطابق با قانونمندي ها، درپيش روي مسئوليت هايش مشاهده مي كند،كه در

چهارچوب آن ملزم به عمل است. عمل، سيري ازيك نقطه ي آغازاست كه تدو

ين ذهني يك طرح يا يك فرضيه است، سپس انديشيدن درباره ي آن، وپس ازآن

عملياتي كردنش، بعد ازحصول اطمينان ازصحت ودرستي آن طرح مي باشد.

وبعد ازعملياتي شدن، كسب نتيجه وانطباق آن با فرايند طي شده مي باشد؛ و

صحت ودرستي اش آن را تا سطح يك يرنامه منطقي ارتقاء مي بخشد.

توصيف فرايند بالا، مستلزم صرف زمان بسياراست تا حصول نتيجه اي كه

مي تواند فرد يا اجتماع را منتفع گرداند. واين فرايندي ست كه مرحله به مر

حله ومقطع به مقطع براي آفرينش ونوسازي وبازيابي موقعيت هاي جديد مدام

انجام مي شود. بديهي ست كه اين امردرقلمرو اجتماعي، ناظربرمنافع توده اي

ازمردم است درسطح قومي، ملي، منطقه اي، جهاني، وغيره.

روزدوشنبه يازدهم تيرماه هشتاد وشش، محمود احمدي نژاد رئيس دولت نهم

طي حكمي، سخنگوي خود را به سمت ديگري دركابينه منصوب نمود. ان هم

با اختيارات تام. سخنگوي دولت هم كسي نيست جزدكترالهام؛ كه پست هايي را

درسه قوه ازآن خود كرده است.وي به عنوان حقوقدان درشوراي نگهبان عضو

يت دارد؛ درشوراي اطلاع رساني دولت حضوردارد؛ سخنگوي دولت است؛

رداي وزارت دادگستري را نيزبه تن كرده، وزيرعدليه است؛ وبا حكم جديد

رئيس دولت نهم، خلعت رياست ستاد مبارزه با قاچاق كالا وارز را نيزپوشيده

است. شايد كه به يقين دردانشگاه تدريس هم مي نمايد. آقاي الهام اين همه وقت

را ازكجا مي آورد؟ با توجه به توصيف فرايند كسب مسئوليت دريك پست حسا

س واجرايي كردن آن، دربالا، ايشان بايد بيش ازبيست وچهارساعت زمان در

اختيارداشته باشند، تا فرصت كافي براي تحقق طرح ها وبرنامه هاي شان بو

جود بياورند.

قريب به يك ماه است كه الهام به عنوان سخنگوي دولت، درجمع خبرنگاران و

رسانه ها غايب است. آن هم پيش ازدريافت پست جديدشان. درحالي كه نشست

با رسانه ها وخبرنگاران، حلقه ي ضرور رابطه ي دولت – ملت است؛ وتعين

بخش يكي ازاساسي ترين ويژگي هاي منش ورفتار قدرت مسلط به شمارميرود

تا قادرباشد عظيم ترين قدرت اجتماعي را به عنوان پشتوانه خود حفظ نمايد.

پرسش اينجاست كه چه عواملي باعث مي شود كه با وجود اين همه نيروي

متخصص، ماهرو چه بسا با تجربه ترموجود، رئيس دولت نهم نسبت به واگذار

نمودن چند پست مهم به يك نفر اقدام مي كند. آيا با قحط الرجال مواجه ايم.

آيا گرايش سياسي موجود درمواضع مشترك شان كه به جناح راست موسوم

است، چنين ذهنيتي را بوجود مي آورد؟ آيا دفاع جانانه همسر محترمه آقاي

الهام ازمواضع رئيس دولت نهم كه بربسترتخريب ليدرهاي سياسي ديگركه به

اصلاح طلبان موسوم مي باشند، سبب صدور چنين احكامي مي گردد. وغيره

درحالي كه بسيارند اساتيد متخصص با فرصت كافي كه قادرند مسئوليت هايي

بس عظيم تري را درامورمهم دولتي عهده دارشوند. دريك جامعه كه نگاهش به

سمت توسعه مدرن معطوف مي شود، تنگ نظري دراستفاده ازامكانات وفر

صت ها، به موانع برسرراه توسعه تبد يل مي شود وضررآن متوجه منافع ملي

خواهد بود.

درحالي كه مي شود دورازتعصب اينگونه فرصت ها را براي ديگران نيزفرا

هم همود، تا تجربه اي نوين تررا دراين راه رائه نمايند. تا شائبه هاي ذهني نيز

درملت قوت نگيرد.

اميدوارم براين سخن كوتاه خرده گرفته نشود ومتهم به دريافت دلار ازاجنبي

نگردد. همچنين بردباري وزيردادگستري را نيزدرپي داشته باشد

چرتكه ي حرف ها



جايي

همين دوروبربايدها وشايدها

زمزمه هاي بي نام ونشان

ونگاه هاي گيج

منتظربمان


عقربه ها

خواب ديشبم را

درفصلي ديگر

مرورمي كنند


دريا

به موج هايش مي انديشد

تو

حرف هارا

به چرتكه مي گذاري

اين سريال ادامه دارد



نمي دانم آقاي رئيس جمهوربه قصاب سرمحله شان سري زده است، تاگزارش

اوضاع واحوال بعد ازسهميه بندي شدن بنزين را پيگيري نمايد يانه؟

چون آقاي رئيس دولت نهم، بنا به گفته ي خودش بسياري ازخبرها را درمورد

اوضاع اجتماعي جاري، درخصوص گراني وبسياري موارد كه به زندگي

مردم ربط پيدا مي كند، ازقصاب سرمحله شان پيگيري مي كند. همانگونه كه

درگذشته هاي نه چندان دورنيز، درمورد قيمت كالاها هم، بقال وسايرهم محلي

هاي كاسب رئيس دولت نهم، معيارقيمت هاي موجود دربازاربوده است.

چه عملكرد وگفتاري زيباترازاين، مي تواندمنعكس كننده ي منش پوپوليستي

سياست هاي احمدي نژاد باشد.

اميدوارم كه اخبارشعارها وآتش زدن هاي پمپ بنزين ها وغيره نيزازطريق

كاسب هاي محل آقاي احمدي نژاد، به گوش شان رسيده باشد.

...شايد

كدام زاويه



اين صفحه كه نگاه مي كند

حريص

تا ترسيم شود

خطوط وابعاد / آنچه هست

بايد


اين بادهاي پراكنده

زمزمه ها را خاموش مي كند

اين شعر

به كدام شكل مي رسد

كدام زاويه

ترسيم / بايد

اين سريال دنباله دار



مسيري كه بايد طي مي شد، چندان طولاني نبود، ازسرميدان تا مركزشهر، با

ماشين درصورتي كه ترافيك نبود، حدود يك كيلومتر. شايد كمي كمتر.ماشين

كه حركت كرد، مسافراسكناس دويست توماني را به راننده تاكسي داد.التهاب

افزايش كرايه مسافركش ها، ازخودروهاي شخصي تا تاكسي ها، همراه مردم

بود. مسافرمنتظربود كه باقي پول را ازراننده دريافت كند.نزديك شده بوديم.

چيزي نمانده بود به مركزشهر. راننده ازميان اسكناس ها، يك پانصدريالي را

طرف مسافرگرفت. مسافرمعترض شد. گفت كه كرايه تاكسي دراين مسير

هفتادوپنج تومان است. نه صد تومان. شما چرا صدوپنجاه تومان برداشتيد.

رسيده بوديم. راننده ترمزكرده بود براي پياده شدن مسافرها كه من بودم وآن

مسافر.

راننده شروع كرد به گله ازسهميه بندي شدن بنزين وكساد شدن كاروازطرفي

هم گران شدن بنزين. مسافرهم مي گفت كه چرا چوب سهميه بندي رامن مسافر

بايد بخورم . اعتراض تو را جاي ديگه بكن . توجيب منو داري خالي ميكني.

مگه من سرگنج نشستم. من هم جانب مسافررا گرفتم . راننده عصبي شد. با

صداي بلند تراعتراضش را مي گفت . مسافرهم ربطش مي داد به دولت .

ازماشين پياده شديم. من هنوزكرايه راحساب نكرده بودم. تازه پول را ازجيبم

درآوردم. صدتومان به راننده دادم. وازراننده خواستم ، پنجاه تومان مسافررا

به وي برگرداند. گفتم تومشكلت را جاي ديگربايد حل كني. بروبه اتحاديه ات

بگو . آنها هم بادولت مشكل شون را حل كنند . اين راكه گفتم ، بيشترجوش

آورد وگفت، اينها يكي ازيكي بدترند. گوشت كيلويي هزارتومان رفته بالا،

شما بخاطرپنجاه تومان اعتراض مي كنيد. اين كه اضافه شدن نيست. باپنجاه

تومان ميشه پول جمع كرد.گورپدراين كاروهرچه بنزين ومسافر.

نماندم. دونفربا سروصدا بحث مي كردند. مردم همكمي دورشان كرده بودند.

نمي دانم كه آيا باقي كرايه آن مسافررا پرداخت كرد يا نه؟ اما به هرجهت اين

داستاني است كه دنباله اش را بايد انتظاركشيد.

ماجراي سهميه بندي بنزين



خلاصه پس ازماه هاجلسلت وبحث هاونشست هاي متعدد،همچنين اظهارنظر

هاي مختلف درخصوص ماجراي بنزين، درلحظه اي غافلگيركننده، راس

ساعت بيست ويك شب پنجم تيرماه، طي اطلاعيه اي اعلام شد، كه ازساعت

بيست وچهارهمان شب سهميه بنزين اجرا مي گردد. به دليل غيرمنتظره

بودن اين اعلام براي مردم، طبيعي ست كه صف هاي طويلي براي دريافت

بنزين غيرسهميه بندي، درطول سه ساعت باقيمانده تا آغازسهميه بندي،

تشكيل شود. كه نتيجه آن، مي تواند بحران ودرگيري و... باشد.

به همين دليل ودرهمين لحظات درجنوب تهران، يك پمپ بنزين وتعدادي

خودرو به آتش كشيده شد.ماهها دراين زمينه تصميم گيري كردن، با نظرات

متعدد ومتناقض، ونحوه اعلام واجراي آن، بروزچنين حوادثي را قابل پيش

بيني مي نمود. حال بايد منتظرماند، تا شاهد تداوم اجراي اين طرح وهمچنين

نتيجه اي كه ازآن عايد مي شود ، بود. موضوعي اگرچه با منافع مردم پيوند

مستقيم دارد، ولي تدبيربكاررفته ، براي اجراي آن كه اينچنين رغم خورد،

آيا اميدي براي به سامان رساندن آن،درچهارچوب حفظ منافع مردم،كه شعار

آن ، هفت آسمان آنطرفتررفته است، وجوددارد؟ يا تنها امتيازداران قدرت از

رانت آن سود خواهند جست!

فردا



پنجره ي فردا مي گشاييم

بي نگاه امروزمان

وحرف هاي تكه پاره را

وصله پينه

تا سطرآخرمي رسانيم / مي پرسيم


خطوط بغض كرده را

شب

دررؤيايي طولاني

به خواب مي بريم

تا فراموشي سلول هاي خاكستري

چاپ کتابی تازه از مسعود بیزار گیتی
سرويس: /فرهنگ و/ کد خبر :30298
1386/3/2415:50
خبرگزاري دانشجويان ايران - گيلان
مجموعه سروده های مسعود بیزار گیتی با عنوان صداهای ریخته توسط انتشارات فرهنگ ایلیا به چاپ خواهد رسید.به گزارش خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا)- منطقه خزر ششمین کتاب مسعود بیزار گیتی نویسنده و شاعر گیلانی برای طی کردن مراحل حروفچینی، دریافت مجوز و چاپ تحویلی نشر فرهنگ ایلیا شده است. اين كتاب مجموعه اشعار جديد وي مي باشد، كه در صورت صدور مجوز در سال جديد، با عنوان صداهاي ريخته منتشرخواهد شد.

وضعیت نقد نیمه نخست دهه هشتاد نظرخواهی بود که در زمستان گذشته برای ویژه نامه نقد نافه (شماره 36) انجام دادم. در این شماره آینه ها، دومین قسمت این نظرخواهی را بر حسب ترتیب الفبائی پاسخ های دریافتی آورده ام.
سردبیر




الهام یکتا: وضعیت نقد ادبی را در نیمه نخست دهه هشتاد چگونه ارزیابی می کنید؟ آیا تحولی در آن اتفاق افتاده است و می توان آینده متفاوت از دهه های گذشته را در نیمه دوم دهه هشتاد متصور شد یا خیر؟
مسعود بیزارگیتی: از دهه هفتاد به این سو ادبیات (شعر و داستان) تحول هائی را برای تجربه های نوین در آفرینش پشت سر گذاشت. کیفت به انباشت رسیده زبان، ریتم و نحو متن ادبی در دهه های پیش از دهه هفتاد، نگاه نویسندگان و شاعران را به خانه تکانی در حوزه، روش، منش و نوشتار معطوف کرد.
انتشار کتاب داستان و شعر در دهه هفتاد و بیش تر شدن تعداد انتشار و هم چنین تنوع آن در نیمه دهه هشتاد و به میدان آمدن به ویژه زنان نویسنده در این عرصه که قابل توجه است، مؤید این گفتار است.
یکی از عامل های مؤثر در تنظیم نگاه جدید (موسوم به نگاه مدرن در ادبیات، فارغ از نام گذاری های فصلی که حاصل نوعی پارانویای فرهنگی است) ترجمه در حوزه نظریه های ادبی معاصر، فلسفه، زبان شناسی و نقد ادبی بود. این فرآیند در دهه هفتاد اتفاق افتاد و از آغاز دهه هشتاد به این سو، در حجم بالاتر و با تمرکز بیش تر در این زمینه کار شد. موازی با آن انتشار جنگ ها، فصل نامه ها و... که سمت و سوی شان نیز انعکاس فعالیت های اندیشه وران معاصر در زمینه بالا بوده است.
مبتنی بر این تحول که در کنار ایستار فرهنگی تثبیت شده ما، صدای دیگری نیز تکوین یافت و حضور خود را از طریق انتشار آثار اعلام داشت، روی کرد نقد ادبی متحول شد. منتقد ادبی با جست و جو در مؤلفه های جدید نظریه های ادبی، نقد، زبان شناسی و فلسفه تلاش کرد از منظر مدرن به خوانش متن های جدید بپردازد. نقطه افتراق خوانش نقد نو با خوانش مخاطب عادی، کنش معرفت شناختی آن مبتنی بر نظریه ها و دانش ادبی جدید است.
در نیمه اول دهه هشتاد، نقد جدید به گسترش قلمرو مفاهیم پرداخت و تلاش کرد برای متن ادبی، منش مستقل قائل شود. مؤلفه هائی چون بیوگرافی نویسنده با سوگیری درون مایه اثر به لحاظ اجتماعی، تک صدائی بودن اثر، ارجاع اثر به بیرون از خود و... در کنش تأویلی منتقدی غایب است که با متن به عنوان کلیت مستقل رابطه برقرار می کند. این فرآیند در نیمه دهه هشتاد، شکل منسجم تر می یابد و در مرکز نگاه منتقد، زبان و نشانگان آن است که حضور قاطع خود را اعلام می دارد. برای منتقد، زبان در کنش مداومش که به سمت تحول سو می گیرد، هم ابژه است هم سوبژه. زیرا خود نقد ادبی هم به قول رولان بارت در یک لحظه هم ابژه هم سوبژه است. منتقد که از سکوی روی کرد جدید به خوانش متن می پردازد، معرفت شناسی ادبی یش را اساس تعامل خود با اثر قرار می دهد. زیرا ژرفای این خوانش، به وی یاری می رساند در کشف و تبیین رمزگان متن، از ساختار درونی اثر خارج نشود که با وی دیالوگ دارد.
جریان آفرینش طی دهه هفتاد و هشتاد، در پی بازیابی موقعیت خود در پرتو زبان است. اثر در بطن زبان تکوین می یابد. نقد ادبی هم در زبان قوام می گیرد. اما موضوع آن به قول رولان بارت کشف زبان است. نوعی فرازبان که گفتار خود را حول زبان دیگر (متن) متمرکز می کند. سخن نقد جدید در تقابل با علوم، جستن قانون ها در درون ساختار متن است.
این نگاه به کارکرد نقد، موازی با نگاه متقدم نقد ادبی، در نیمه اول دهه هشتاد در قیاس با دهه قبل رشد صبورانه تر اما به لحاظ کمی و کیفی بیش تر داشته است. بر این اساس می توان بسط بیش تر این قلمرو را انتظار کشید.
اگر چه به لحاظ معرفت شناسی تاریخی، تقاضای اجتماعی موازی با تقاضای این نگاه در قلمرو نقد ادبی نیست. و این امر در ساختار عقب مانده قلمرو فرهنگی ما ریشه دارد. اما این عدم توازن نباید مانعی سر راه ظهور و حضور پدیدارهائی باشد که می تواند به غنای دانش ادبی منتهی شود.

قناعت



تا صبحي ديگر

به پايان مي رسد اين جاده ها را

خوابي طولاني كن

ودرعقربه هايي كه به طنازي

چهارفصل را / كوك مي كنند

به نگاهي ازايوان

به زنجيرآوازهاي زنجره ها

قناعت


پشت پنجره هاي اين آواز

هيچ پرنده اي

پرنمي كشد

دراولين سالگرد تشكيل شوراي حقوق بشر




نوزدهم ژوئن برابر با اولين سالگرد تشكيل شوراي حقوق بشرسازمان ملل

متحد مي باشد. اين شورا جايگزين كميسيون حقوق بشرسازمان ملل شده بود

يكي ازدلايل مهمي كه ساختارنهاد حقوق بشررابه شورا تغييرداد، ناتواني

اين نهاد دراجرايي كردن تصميماتش بود. درعين حالي كه بيكفايتي وناتواني

درتصميم گيريها نيزجهت مقابله با نقض حقوق بشردرجهان ازجمله دلايل

ديگراين تغييربوده است.

اما تشكيل شوراي حقوق بشرنيزدرطول اين يك سال به همراه چهارنشست

عمومي وچهارنشست فوق العاده، متاسفانه قادرنبود آنطوركه شايسته است

دردفاع ازحقوق انسان ها درهرمقام ودرهركشوري ، عمل نمايد. بويژه

سيطره مالي – سياسي كشورهاي پيشرفته صنعتي برجهان، همواره تلاش

مي نمايند ، تاآنچه كه ناظربرحقوق شهروندي درهمه زمينه ها، تبعيض

نژادي ، مهاجرت به خصوص و موارد متعدد ديگراست، ازنفوذ شان جهت

نقض حقوق شهروندي استفاده نمايند. درحالي كه شوراي حقوق بشرقادر

است با توجه به مسئوليت وشرح وظايف جديدش،نسبت به نفوذ حاكمان و

دولي كه تنها به منافع طبقاتي خود مي انديشند، ايستادگي كرده وبا توجه به

اختيارات قانوني خود، تصميمات شان را اجرا نمايند.

به قول آدرين كلود زولريك فعال حقوق بشر

(( با مشكل به شكل بنيادين برخورد نكردند. تنها مورد مثبتي كه به تصويب

رسيد اين بود، كه دولتمردان ديگرنمي توانند مثل سابق به راحتي اصول

حقوق بشررا پايمال كرده وازمجازات درامان بمانند.))

نقض حقوق بشرنه تنها دركشورهاي غيردمكراتيك ، كه ازساختارسنتي در

عرصه حكومت برخوردارند، ديده مي شود؛ كه گاه ازشكلي خشونت آميز

دركاربرد برخوردار است. بلكه همچنين كشورهاي مدعي دمكراسي ، كه به

لحاظ رشد اقتصادي وسياسي وتجربه مدني چند گام جلوترازكشورهاي در

حال توسعه هستند، نيزمتهم به نقض حقوق بشرهستند. اما متاسفانه به دليل

نفوذ درهرم قدرت درسازمان ملل، اعمال نقض كننده شان دررابطه با

حقوق بشركمتربه چشم مي آيد.

كافي ست موضوع مهاجرت دركشورهاي پيشرفته صنعتي، به عنوان يك

پروژه تحقيقي طي ساليان اخيرمورد بررسي قرارگيرد؛تانقض فاحش اصول

اوليه حقوق بشر كه درمواد منشورش كه به تصويب سازمان ملل رسيده ،

مشاهده گردد. آن هم ازسوي جوامع پيشرفته صنعتي.

شوراي حقوق بشر، با توجه به منشورحقوق بشرسازمان ملل، ملزم است از

حقوق شهروندان درهر كجاي اين كره ي خاكي كه مورد آزارواذيت قرار

مي گيرند وحقوق اوليه ي انساني شان به طرز فاحشي نقض مي شود، دفاع

نمايند. با يد سياست مماشات درمقابل بويژه قدرت هاي بزرگ را به كناري

نهاده، با توجه به قدرت اجرايي شان ، ازهمه امكاناتموجود بهره برده تااز

نقض حقوق شهروندي جلوگيري نمايند. اين ظرفيت درشورا ديده مي شود.

پيتراشپلينترازفعالان سازمان عفو بين الملل عقيده دارد

(( اين نهاد مي تواند به بهبود حقوق بشركمك كند. اما بايد ازتمام امكانات

موجود بهره گرفت))